Wordt MS door een virus veroorzaakt?

Een zoektocht in het hersenweefsel geeft aanwijzingen voor een afweerreactie gericht tegen een virus bij mensen met MS.

Belang 

In dit project gaan we op zoek naar de oorzaak van MS. Een goed begrip hiervan zal de gerichte ontwikkeling van behandelingen mogelijk maken. MS-laesies zijn gebieden in de hersenen en het ruggenmerg die zijn aangedaan door MS. Wij hebben hersenweefsel van overleden donoren met MS onderzocht. Hierin hebben we aanwijzingen gevonden dat in de aangedane gebieden het afweersysteem actief is tegen een virus. Deze bevinding suggereert dat er één of meerdere virussen aanwezig zijn of zijn geweest in de hersenen van mensen met MS. Zowel de virussen zelf als de afweerreactie die nodig is om het virus op te ruimen, kunnen schadelijk zijn. Het hersenweefsel raakt beschadigd en MS-laesies kunnen ontstaan. In dit project gaan we op zoek naar alle virussen die aanwezig zijn in hersengebieden aangedaan door MS. Op deze manier willen we meer duidelijkheid krijgen over de rol van virussen bij het veroorzaken van MS. 

Methode  

Wij zullen de afweerreactie tegen virussen opsporen in hersenweefsel van de Nederlandse Hersenbank. Deze afweerreactie leidt ons naar de cellen die zijn geïnfecteerd met een virus. Geïnfecteerde cellen en de MS-laesies waarin we een sterke afweerreactie tegen virussen vinden worden vervolgens verwerkt. Met behulp van de zeer gevoelige techniek genaamd ‘next-generation sequencing’ (RNASeq) kunnen we alle virussen identificeren. Zelfs een ‘rustend’ virus dat zich niet actief aan het vermenigvuldigen is, kunnen we vinden met deze techniek. 

Verwacht resultaat 

In dit project zullen we eerst de afweerreactie tegen virussen in hersenen van donoren met MS verder bestuderen. Hierbij kijken we naar verschillende soorten MS-laesies, type cellen en naar donoren met verschillende vormen met MS. Het is belangrijk om op deze manier de afweerreactie in kaart te brengen. Wij weten immers dat op de lange termijn de afweerreactie ook zelf schadelijk kan zijn. Als de afweer actief blijft kan dit leiden tot het ontstaan van een MS-laesie. Ten tweede verwachten we door het opsporen van de afweerreactie ook de virussen zelf te vinden. Zo krijgen we een totaal overzicht en kunnen we zo volledig mogelijk bepalen in welke mate virussen schade bij MS veroorzaken en welke virussen daarvoor verantwoordelijk zijn. 

Impact  

Wij willen met dit onderzoek antwoord geven op de vraag of en zo ja welke virussen betrokken zijn bij het ontstaan van MS. We verwachten dat als we inderdaad virussen vinden, dit een grote impact zal hebben op het onderzoek naar oorzaak van en oplossingen voor MS.  

 

Prof.dr. I. Huitinga, Dr. M. Mason (De Nederlandse Hersenbank, Amsterdam) 18-1034 MS 

€ 280,000,- voor 3 jaar, toegekend in 2019