Natuurlijke adreslabels
Ons lichaam gebruikt vetten als een soort natuurlijk adreslabel voor eiwitten. Vetten hechten zich aan het eiwit en sturen zo het eiwit naar de juiste plek in de cel. Dit is cruciaal voor een juiste werking van dit eiwit, zodat het op de juiste plek bijvoorbeeld herstelprocessen in gang kan zetten. Maar soms gaat dat mis; een eiwit krijgt een verkeerd adreslabel en komt dan op de verkeerde bestemming aan. In dit geval kan eiwitvervetting bijdragen aan ziekte. Marc en Roos onderzoeken hoe dit proces verband houdt met ontstekingen. In MS kan die verkeerde vetkoppeling nadelig zijn.
De link met MS
Samen kijken Marc, Roos en Jeroen naar eiwitvervetting in de hersenen bij MS. Onze hersenen bestaan voor ongeveer de helft uit vetten. Eerder onderzoek liet zien dat foutieve eiwitvervetting de opbouw van zenuwcellen kan verstoren. Dit zet chronische ontstekingen in gang én belemmert het herstel van myeline. Daarom willen de onderzoekers ingrijpen bij de koppeling van vetten aan het eiwit.
Vettige stoorzenders
Om het schadelijke proces te begrijpen, bestudeerden de onderzoekers hersenweefsel van overleden hersendonoren met MS. Zij vonden in actief ontstoken hersengebieden opvallend veel ‘foamy’ microglia cellen. Dit zijn afweercellen die zich vol hebben gezogen met vet – en er ook letterlijk opgeblazen uitzien. Deze afwijkende cellen trekken andere afweercellen aan, waardoor de ontsteking in stand blijft en myeline herstel uitblijft.
“Minder verkeerde vervetting betekent minder ontsteking én meer herstel van myeline”
Het verkeerde vet afsnijden
Marc, Roos en Jeroen willen nu kijken of ze de foutieve eiwitvervetting kunnen blokkeren in verschillende stadia van MS. Hun theorie is: minder verkeerde vervetting betekent minder ‘foamy’ microglia, minder ontsteking én meer gezonde microglia die het herstel van myeline stimuleren. Daarbij maken ze gebruik van hersenweefsel van de Nederlandse Hersenbank.
Een nieuw perspectief
Als dit lukt, kan het onderzoek van Marc, Roos en Jeroen mechanismen ontrafelen die bijdragen aan de achteruitgang bij MS. Dit kan een nieuwe weg openen naar behandelingen die de schade door MS daadwerkelijk helpen herstellen. Dankzij de steun van Vierdaagselopers en donateurs is deze stap nu mogelijk.
We wensen Marc, Roos en Jeroen heel veel succes bij dit veelbelovende onderzoek!
Meer lezen over dit onderzoek: Een nieuwe vette route om zenuwcellen te repareren
