Gijs Kooij is verbonden aan het MS Centrum Amsterdam in de rol van universitair docent en assistant professor. Al ruim 15 jaar is hij werkzaam als neurowetenschapper. Zoals hij zelf zegt “een prachtig traject wat voor mij begon met stage lopen in het laboratorium.” Daarna volgde een opleiding tot zelfstandig wetenschapper (PhD) en diverse uitstapjes naar binnen- en buitenlandse laboratoria. Met een MSfellowship subsidie van Stichting MS Research, kon Gijs de stap maken van individuele onderzoeker naar groepsleider en zette hij uiteindelijk een eigen onderzoeksgroep op. “Gedurende dit traject ga je van ‘ik’ naar ‘wij’ en heb je ook steeds meer oog voor ‘zij’; waarmee ik de mensen met MS bedoel voor wie je het onderzoek doet. Dit maatschappelijke belang is een enorme drijfveer voor mij als wetenschapper. De simpele vertaling van wetenschappelijke bevindingen in het laboratorium is daarom ook cruciaal om de brug te slaan tussen wetenschap en maatschappij.”
Het zal er al vroeg in
Van kinds af aan was Gijs al een onderzoekend persoon. Hij wilde alles weten over wat er buiten in de natuur plaatsvond en wilde al vroeg begrijpen hoe biologische processen in elkaar staken. Voor zijn moeder was het al vroeg duidelijk dat Gijs uiteindelijk een wetenschapper zou worden. Uiteindelijk was het de fascinatie voor het centraal zenuwstelsel, in combinatie met het feit dat een vriendin op jonge leeftijd de diagnose MS kreeg, dat Gijs koos voor het MS-onderzoek.
Vele handen maken licht werk
Samenwerken is voor Gijs belangrijk. In de afgelopen jaren heeft hij dan ook een groot internationaal netwerk om zich heen verzameld om de brandende vragen uit het MS-veld samen op te lossen. Maar ook in het laboratorium in Amsterdam is samenwerken een cruciaal punt. “Om iets te kunnen bereiken heb je een gedegen team nodig.”
Mensen met MS
We vragen Gijs naar zijn grootse motivatie en inspiratie om door te gaan met het onderzoek: “Mijn grootste motivators zijn de mensen met MS, voor hen wil je het verschil maken. Mijn inspiratie haal ik uit mensen die ondanks alle tegenslagen toch door blijven gaan en positief blijven. Een prachtig voorbeeld hiervan is voor mij snowboardster/paralympisch kampioene Bibian Mentel.”
Er is nog veel onbekend over vetten
Waar liggen voor Gijs de plannen en uitdagingen voor de toekomst? “Ons brein bestaat voor 60% uit vetten en vetstoffen en eigenlijk weten we heel weinig hiervan. Onderzoek naar vetstoffen wordt vaak gezien als te complex of moeilijk en wordt daardoor nog weinig gedaan, zeker niet op het gebied van MS. Er valt nog echt heel veel te ontdekken op dit gebied, en dat is precies mijn ambitie voor de komende jaren!”
Verstoorde balans in vetstoffen
De onderzoeksgroep van Gijs richt zich op de rol van vetachtige stoffen (vetstoffen of lipiden genaamd) in MS. Onderzoek naar vetstoffen wordt vaak gezien als te complex en wordt daardoor voor MS nog weinig gedaan. We vragen Gijs naar zijn belangrijkste bevindingen uit zijn onderzoek tot nu toe. “Het beeld van ‘gezonde’ en ‘slechte’ vetten is te simpel. Het gaat om de balans tussen verschillende vetstoffen. En juist deze balans is bij mensen met MS verstoord. Wij zien dat verandering in vetstoffen samenhangt met achteruitgang bij mensen met MS. Opvallend is dat er één groep uitspringt: vetstoffen die ontstekingen stimuleren. Van die groep is er te veel aanwezig. In het laboratorium hebben we een manier gevonden om de schadelijke groep te verkleinen en de groep beschermende ontstekingsremmende vetstoffen te vergroten. Hiermee zijn we echt iets op het spoor. Dankzij het onderzoek begrijpen we nu beter welke vetstoffen ontstekingen in MS kunnen beïnvloeden. Dankzij donateurs van Stichting MS Research kan Gijs de volgende stap zetten in zijn onderzoek om vast te stellen welke groep vetstoffen betrokken is bij het herstel van weefselschade.
Lees meer over Gijs zijn onderzoek naar vetstoffen.
