“Ik onderzoek het steunweefsel in hersenengebieden die zijn aangetast door MS en bestudeer hoe dit steunweefsel het gedrag van myeline-vormende cellen beïnvloedt. Mijn doel is om te achterhalen waar en hoe myelineherstel wordt afgeremd en of dit kan worden bijgestuurd.”
Drs. Jody de Jong
Belang: Huidige therapieën voor mensen met MS zijn vooral gericht op de relapse-remitting fase. De progressieve fase vraagt om een andere aanpak, waarbij reparatie van myeline (remyelinisatie) gestimuleerd wordt. De cellen die verantwoordelijk zijn voor de aanmaak van myeline, zijn meestal wel aanwezig in de aangetaste gebieden, maar worden door een complexe mix van signalen vanuit het steunweefsel, de zogenaamde extracellulaire matrix, niet gestimuleerd om myeline te maken. In dit project onderzoeken we de gevolgen van die complete en complexe mix aan signalen vanuit het steunweefsel op het gedrag van de myeline-vormende cellen. Wij vermoeden dat de samenstelling van het steunweefsel in MS-laesies dusdanig veranderd is dat het signalen bevat, die het herstel van myeline blokkeren.
Methode: Met een speciale methode wassen we de cellen uit het hersenweefsel van overleden hersendonoren met en zonder MS. Zo blijft alleen het steunweefsel over. Vervolgens laten we op het achtergebleven steunweefsel verschillende soorten cellen groeien. Dit zijn zowel cellen die myeline maken als hersencellen die dat proces beïnvloeden. Door middel van functionele testen bestuderen we hoe deze cellen functioneren in het steunweefsel van aangetaste en niet-aangetaste gebieden. Daarbij wordt bijvoorbeeld gekeken naar beweging, vermenigvuldiging en uitrijping van hersencellen.
Resultaat: Om voldoende myeline-vormende cellen te krijgen is celdeling van voorlopercellen belangrijk. De voorlopige bevindingen van ons onderzoek laten zien dat deze voorlopercellen minder goed delen, wanneer ze worden gekweekt op steunweefsel van aangetaste gebieden. Normaal worden de cellen op glas gekweekt. Deze voorlopercellen in aangetaste gebieden kunnen wel uitrijpen naar volwassen oligodendrocyten. Dit proces wordt echter beïnvloedt door ander type cellen, zoals microglia. Het steunweefsel van de aangetaste gebieden lijken de microglia te beïnvloeden op een manier die niet gunstig is voor myelineherstel. Verder onderzoek moet uitwijzen of dit inderdaad het geval is.
Impact: Het achterhalen van het remmende effect van het steunweefsel op, voor myelineherstel relevant, gedrag van cellen, maakt het mogelijk om dominante factoren in het steunweefsel te herkennen. Hierdoor kan het gedrag van cellen weer in goede banen worden geleid door middel van het blokkeren van de gevonden doelwitten. Dit kan resulteren in nieuwe therapieën gebaseerd op myelineherstel voor progressieve MS.
Nieuwsberichten:
De subsidie voor het onderzoek van Jody is mogelijk gemaakt door het Fund Girn, een fonds dat wordt beheerd door de Koning Boudewijnstichting. Stichting MS Research selecteerde de onderzoeksprojecten en draagt zorg voor de monitoring van de voortgang en resultaten.
Projectnummer: 21-1118
