< Terug naar onderzoeken

Onderzoeksinformatie

Project nummer: 16-972
Subsidievorm: Meerjarig project
Doel: Behandeling
Onderzoekers:
Dr. J. Meilof UMCG, Groningen
Instituut: MS Centrum Noord Nederland
Budget: € 414.000,- voor 4 jaar, 2017-2023
Status: Toegekend

Verzamelplaats voor MS-lichaamsmateriaal

Belang: Op initiatief van MS Centrum Noord Nederland, en dankzij de deelnemers van de Vriendenloterij en Stichting MS Research, is in het UMCG is de MSiPS Biobank opgericht voor het verzamelen van lichaamsmateriaal voor wetenschappelijk onderzoek aan MS. De deelnemers van de MSiPS biobank bestaan uit mensen met verschillende beloopsvormen van MS en mensen die zelf geen MS hebben, vaak de broer of zus van een deelnemer met MS. Wat de biobank bijzonder maakt is dat uit het lichaamsmateriaal ook iPS-cellen worden gemaakt. Deze primitieve stamcellen komen in het lichaam niet voor, maar zijn uitermate waardevol voor wetenschappelijk onderzoek aan MS omdat ze tot bijna elk gewenst celtype van het lichaam kunnen worden omgezet, inclusief hersencellen. De iPS-cellen kunnen daardoor gebruikt worden om nieuwe hersenmodellen voor MS te ontwikkelen en te onderzoeken.

Jan werkt aan een betere behandeling van MS

Helpt u mee?

Bloed omzetten naar stamcellen

Methode: Van elke deelnemer wordt een kleine hoeveelheid bloed afgenomen. Uit het bloed worden in het laboratorium bloedcellen, plasma en DNA geïsoleerd en opgeslagen voor onderzoek. Een deel van de bloedcellen wordt omgezet tot iPS-cellen. Ook wordt van elke deelnemer een genetisch profiel gemaakt op basis van het verkregen DNA. Het opgeslagen lichaamsmateriaal, de iPS-cellen en de profielen worden vervolgens beschikbaar gesteld aan onderzoekers die een geschikt onderzoeksplan hebben ingediend.

infographic over werkwijze van onderzoek 17-972

Maken van hersenmodellen

Resultaat: Tot op heden hebben circa 100 deelnemers zich gemeld bij de biobank, waarvan 45 al bloed hebben gedoneerd voor het project. De tweede fase – het maken en karakteriseren van de iPS-cellijnen – is in volle gang. Bij het opzetten van iPS-hersenmodellen voor MS worden uit de iPS-cellen eerst alle verschillende type hersencellen afzonderlijk gemaakt en vervolgens samengebracht in een kweekschaal (‘2D’-kweek’). Een andere aanpak is dat we de verschillende hersencellen gezamenlijk laten vormen in klompjes cellen (‘3D-kweek’). Er lopen inmiddels meerdere projecten binnen het UMCG met de voorradige cellijnen.

Bovendien is er inmiddels een website voor de MSiPS Biobank. Op de website kunnen geïnteresseerden zich opgeven voor deelname middels een interactief deelnameformulier. Onderzoekers die gebruik willen maken van de iPS-cellijnen kunnen terecht op de website voor meer informatie. De MSiPS Biobank website is te vinden op: www.msips-biobank.nl.

Wetenschappelijk onderzoek naar MS versnellen

Impact: Niet alleen wij, maar ook andere onderzoekers wereldwijd kunnen gebruik maken van de MSiPS Biobank. Voor zowel de (kandidaat-) deelnemers als de onderzoekers die gebruik willen maken van materiaal uit de MS-IPS bank wordt op dit moment met extra steun van de Vriendenloterij een website opgezet. We verwachten met de MSiPS Biobank en de te ontwikkelen hersenmodellen het wetenschappelijk onderzoek aan MS te versnellen en een beter inzicht te krijgen in de oorzaken en behandeling(en) van de verschillende beloopsvormen van MS.

Dit project is mogelijk gemaakt door de deelnemers van de VriendenLoterij
Projectnummer: 16-972